ΕπιμέλειαΣτράτος Ιωακείμ
«Ακροβατεί» η διατήρηση των σημερινών ορίων ηλικίας για συνταξιοδότηση. Ο κρίσιμος δείκτης για το προσδόκιμο ζωής που συνδέεται με το ασφαλιστικό σύστημα.
Το δημογραφικό πρόβλημα στην Ελλάδα είναι μία από τις μεγαλύτερες μακροπρόθεσμες προκλήσεις της χώρας. Η ελληνική κοινωνία μετασχηματίζεται σε μια κοινωνία συνταξιούχων. Το βάρος που ασκεί η γήρανση του πληθυσμού ασκεί όπως είναι φυσικό πίεση και στα ηλικιακά όρια συνταξιοδότησης.
Πότε θα αυξηθούν τα όρια ηλικίας και για ποιους
Στην παρούσα φάση, η σύνδεση των ορίων ηλικίας με το προσδόκιμο ζωής άνω των 65 ετών – μηχανισμός που έχει θεσμοθετηθεί ήδη από το 2010 – παραμένει ανενεργή αλλά η μέρα που θα χρειαστούν να παρθούν κρίσιμες αποφάσεις δεν αργεί.
«Δεν προγραμματίζεται αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης το 2027»
Η υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Άννα Ευθυμίου, στο 9ο Αναπτυξιακό Συνέδριο, απαντώντας σε σχετική ερώτηση δημοσιογράφων, ξεκαθάρισε ότι δεν προγραμματίζεται αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης το 2027.
«Με τα δεδομένα που ισχύουν, δεν θα υπάρξει αύξηση το 2027», είπε, σημειώνοντας ότι βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπόνηση της έκθεσης Aging Report, η οποία θα συνδέσει το προσδόκιμο ζωής με το ασφαλιστικό σύστημα.
Πηγές του υπουργείου Εργασίας αναφέρουν ότι δεν προβλέπεται άμεση αύξηση, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει σε μεγάλες αυξήσεις ορίων σε προηγούμενες περιόδους.
Για το μέλλον δεν γίνεται καμία νύξη, αλλά είναι γνωστό ότι βάσει νόμου η ρήτρα για το προσδόκιμο ζωής επανεξετάζεται ανά τρία χρόνια, που σημαίνει ότι εντός του 2029 θα εξεταστούν οι παράμετροι για το πόσο ανέβηκε το προσδόκιμο ζωής μετά το 65ο έτος και αν η αύξηση είναι τέτοια που επηρεάζει τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού.
Σήμερα τα όρια ηλικίας έχουν «κλειδώσει» σε δύο βασικές κατηγορίες:
- Στα 62 έτη, με προϋπόθεση συμπλήρωσης 40 ετών ασφάλισης (12.000 ένσημα).
- Στα 67 έτη, με τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης (4.500 ένσημα).
Το δημογραφικό «αγκάθι» και η συνταξιοδότηση
Δεν είναι μόνο ότι ζούμε περισσότερο, αλλά ότι γεννιόμαστε λιγότερο. Η Ελλάδα έχει έναν από τους χαμηλότερους δείκτες γονιμότητας στην ΕΕ (περίπου 1,5 παιδιά ανά γυναίκα, ενώ απαιτείται 2,1 για αναπλήρωση).
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα:
- Λιγότεροι νέοι εισέρχονται στην αγορά εργασίας για να πληρώσουν τις συντάξεις των τωρινών συνταξιούχων.
- Το κράτος καλείται να πληρώνει συντάξεις για περισσότερα χρόνια, ενώ ταυτόχρονα αυξάνεται το κόστος νοσηλείας και φροντίδας.
Ειδικοί στην κοινωνική ασφάλιση επισημαίνουν ότι οι αλλαγές μετά το 2029 θα εξαρτηθούν από τρεις δημογραφικούς δείκτες:
- Δείκτης εξάρτησης ηλικιωμένων άνω των 65 προς τον οικονομικά ενεργό πληθυσμό: εκτιμάται ότι κινείται προς το 60% από 39% σήμερα.
- Δείκτης γήρανσης: για κάθε 170 ηλικιωμένους αντιστοιχούν 100 άτομα εργάσιμης ηλικίας.
- Δείκτης γονιμότητας: από 1,3 παιδιά το 2018 αυξήθηκε οριακά σε 1,5 το 2022, παραμένοντας χαμηλότερος από το 2,1.
Προβολή στο μέλλον
Τα σενάρια για το 2030 δεν είναι πλέον απλές υποθέσεις, αλλά βασίζονται σε συγκεκριμένες εκθέσεις και στη νομοθετημένη «ρήτρα προσδοκίμου»
Με βάση τα ως τώρα δεδομένα αλλά και τις προσαρμογές που έγιναν στα όρια ηλικίας μετά τις 19/8/2015 (Νόμος 4336/2015), οι ασφαλισμένοι που δεν θα θεμελιώσουν δικαίωμα συνταξιοδότησης εντός της τριετίας 2027, 2028 και 2029 θα επιβαρυνθούν με την αύξηση του ορίου ηλικίας που θα προκύψει.
Οι σημερινοί 55άρηδες: Είναι η γενιά που θα βρεθεί ακριβώς πάνω στην αλλαγή του 2027-2030.
Έτσι, όσοι κλείνουν το 62ο έτος μετά το 2030 το πιθανότερο είναι ότι, αν αυξηθούν τα όρια ηλικίας, θα συνταξιοδοτηθούν στα 63,6 χρόνια τους.
«Όχι» από την Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων
Την αντίθεσή της «σε οποιαδήποτε σκέψη για αλλαγή των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης που θα συμπαρασύρει όλο τον δημόσιο τομέα» εξέφρασε η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων στο πλαίσιο συναντήσεων για την συνταγματική αναθεώρηση.
IN.GR
