Κιμ, Πούτιν, Λουκασένκο, οι νέοι φίλοι της Αμερικής του Τραμπ

ΕπιμέλειαΒαγγέλης Γεωργίου

Η ταύτιση της αμερικανικής αντιπροσωπείας στον ΟΗΕ με αντίπαλες χώρες όπως η Ρωσία ή η Βόρεια Κορέα, σχολιάζεται επικριτικά από τους μέσα, γερουσιαστές και διπλωμάτες.

Με το παλιό ρητό «πες μου τον φίλο σου να σου πω ποιος είσαι» «ραπίζουν» οι New York Times, τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, λόγω των ριζοσπαστικών επιλογών του στην προσέγγιση άλλοτε εχθρικών κρατών για την Ουάσινγκτον.

Αφορμή γι΄αυτό το καυστικό σχόλιο στάθηκε η στάση του Τραμπ να καταψηφίσει, πρόσφατα, ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ που καταδικάζει τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία κατά την τρίτη επέτειο του πολέμου.

Έτσι, οι ΗΠΑ ψήφισαν κατά τον ίδιο τρόπο με τη Βόρεια Κορέα, τη Λευκορωσία και το Σουδάν, υπέρ της Ρωσίας. Αντίθετα ψήφισαν οι παραδοσιακοί σύμμαχοι της Ουάσινγκτον: Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Καναδάς, Ιταλία, Ιαπωνία και το μεγαλύτερο μέρος του υπόλοιπου κόσμου.

«Αν είχα λάβει οδηγίες από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ να «κρεμάσω» τους Ευρωπαίους συμμάχους μας για να ψηφίσουν με τον άξονα των αυταρχικών κρατών θα κατέληγα στο συμπέρασμα ότι οι Ρώσοι είχαν παραβιάσει τα συστήματα επικοινωνίας μας»

«Θα ήταν δύσκολο να σκεφτεί κανείς μια πιο έντονη απόδειξη του πόσο ριζικά ο κ. Τραμπ βαθμονομεί εκ νέου τη θέση της Αμερικής στον κόσμο μετά από μόλις έναν μήνα πίσω στην εξουσία» σχολιάζουν οι New York Times. «Τοποθετεί τις ΗΠΑ στο στρατόπεδο των βασικών κρατών-παρίες του πλανήτη σε αντίθεση με τις χώρες που ήταν οι καλύτεροι φίλοι της Αμερικής από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο ή πριν».

Θα βρούν αλλού συμμάχους

Μπορεί οι Ευρωπαίοι ηγέτες να προσέρχονται αυτή την εβδομάδα στην Ουάσιγκτον, αλλά το δημοσίευμα  σημειώνει ότι αντιμετωπίζουν την πραγματικότητα πως ο Τραμπ δεν συμμερίζεται τις αξίες τους ούτε βλέπουν τις προτεραιότητές τους να συνάδουν με τα αμερικανικά συμφέροντα.

Εάν οι ΗΠΑ πρόκειται να ευθυγραμμιστούν με διεθνείς παρίες όπως η Ρωσία και οι άλλοι, θα μπορούσε να αναγκάσει την Ευρώπη, τον Καναδά και τους Ασιάτες συμμάχους όπως η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα να ακολουθήσουν το δικό τους δρόμο και να ψάξουν αλλού για συμμαχίες, εκτιμά η εφημερίδα. Την ίδια στιγμή, ο σεβασμός του Τραμπ στη Μόσχα επέτρεψε στη Ρωσία να βγει από το διπλωματικό θάλαμο απομόνωσης που η Ουάσιγκτον και η Δύση προσπάθησαν να οικοδομήσουν στα τρία χρόνια από την πλήρη εισβολή της στην Ουκρανία.

«Ο Τραμπ κάνει απροκάλυπτα και ασύστολα τα θελήματα της Ρωσίας με αυτόν και με πολλούς άλλους τρόπους, ευθυγραμμίζοντας τις ΗΠΑ με τους αντιπάλους μας και ενάντια στους συμμάχους μας», δήλωσε η Σούζαν Ράις, η οποία υπηρέτησε ως πρεσβευτής του Προέδρου Μπαράκ Ομπάμα στον ΟΗΕ και αργότερα σύμβουλός του για την εθνική ασφάλεια. «Όλοι πρέπει να αναρωτηθούμε γιατί;»

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες έμειναν έκπληκτοι και αναστατωμένοι από την ψηφοφορία των ΗΠΑ στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ τη Δευτέρα, καθώς και από την αμερικανική πίεση για ένα εναλλακτικό ψήφισμα μέσω του Συμβουλίου Ασφαλείας που δεν κατηγόρησε τη Ρωσία για την εισβολή. Σε αυτό το μέτρο, οι ΗΠΑ, η Κίνα και η Ρωσία ψήφισαν μαζί, ενώ η Βρετανία, η Γαλλία και άλλα ευρωπαϊκά έθνη απείχαν.

Ακόμη και ορισμένοι Ρεπουμπλικάνοι, οι οποίοι προσπάθησαν να αποφύγουν τη δημόσια ρήξη με τον Τραμπ ακόμη και για αποφάσεις τις οποίες αποδοκίμαζαν ιδιωτικά, αναγκάστηκαν να μιλήσουν, όπως ο γερουσιαστής Τζον Κέρτις και ο βουλευτής Ντον Μπέικον.

Οι ψηφοφορίες στον ΟΗΕ

Ενώ ο Τραμπ επιδιώκει μια συμφωνία, στο Ουκρανικό, έχει αποκαλέσει τον πρόεδρο της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δικτάτορα ενώ αρνείται να επικρίνει τον Πούτιν αναφέρει το δημοσίευμα.  Οι ΗΠΑ σπάνια έχουν βρει κοινό τόπο με άτομα όπως η Βόρεια Κορέα και η Λευκορωσία σε ζητήματα μείζονος σημασίας.

Έκθεση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ το 2023 διαπίστωσε ότι στις ψηφοφορίες στον ΟΗΕ, οι ΗΠΑ ταυτίζονταν πιο συχνά μεταξύ άλλων με Καναδάς, Βρετανία, Αυστραλία και Γαλλία. Οι χώρες με τις οποίες οι ΗΠΑ είχαν τις περισσότερες διαφωνίες στις ψηφοφορίες του ΟΗΕ ήταν οι Συρία,  Νικαράγουα, Ιράν, Βόρεια Κορέα, Κίνα, Κούβα, Λευκορωσία και Ρωσία.

Αν είχα λάβει τέτοιες οδηγίες…

Το Παλαιστινικό ήταν το πιο σύνηθες ζήτημα που ψήφιζαν οι ΗΠΑ διαφορετικά από τους συμμάχους τους, υποστηρίζοντας η πρώτη το Ισραήλ. Παλαιότεροι διπλωμάτες στον ΟΗΕ δήλωσαν ότι δεν μπορούσαν να θυμηθούν μια στιγμή που οι ΗΠΑ είχαν προσχωρήσει στη Ρωσία και σε άλλα κράτη-παρίες για ένα τόσο σημαντικό ζήτημα.

«Όταν ήμουν πρέσβης του ΟΗΕ, αν είχα λάβει οδηγίες από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και τον Λευκό Οίκο να «κρεμάσω» τους Ευρωπαίους συμμάχους μας για να ψηφίσουν με τον άξονα των αυταρχικών, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας, της Βόρειας Κορέας και της Λευκορωσίας, θα είχα καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι Ρώσοι είχαν παραβιάσει και διαφθείρει τα συστήματα επικοινωνίας μας», είπε η κα Ράις.

«Ο Τραμπ δεν εκφράζει καμία ανησυχία ότι θα μείνει εκτός της παγκόσμιας συναίνεσης. Φιλοξένησε τον Πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν της Γαλλίας αυτή την εβδομάδα χωρίς εμφανή μνησικακία, ακόμη και όταν ο επισκέπτης ηγέτης προσπάθησε να τον πείσει απαλά να είναι πιο επιφυλακτικός απέναντι στη Ρωσία και πιο πρόθυμος να υπερασπιστεί την ουκρανική ασφάλεια. Ο Τραμπ χαμογέλασε και έσφιξε τα χέρια και φαινόταν εντελώς ασυγκίνητος» σχολιάζουν οι New York Times.

Μπορεί την Πέμπτη 27 Φεβρουαρίου να ακολουθεί η επίσκεψη του Βρετανού πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ στις ΗΠΑ, αλλά οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι δεν τρέφουν μεγάλες ελπίδες για επιτυχία.

Πάντα θαύμαζε αυταρχικούς

Η πραγματικότητα είναι ότι ο Τραμπ δεν προσβάλλεται από ηγέτες όπως ο Πούτιν και ο Κιμ Γιονγκ Ουν της Βόρειας Κορέας. Πάντα εξέφραζε θαυμασμό για τους αυταρχικούς. Στον τοίχο του γραφείου του στο Μαρ-α-Λάγκο, αφού έφυγε από τον Λευκό Οίκο το 2021, κρέμασε με χαρά μια φωτογραφία του με τον Κιμ, έναν αδίστακτο δικτάτορα του οποίου η κυβέρνηση κατηγορείται από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ για εξωδικαστικούς φόνους, αυθαίρετες συλλήψεις, βασανιστήρια, καταστολή, εξαναγκαστική άμβλωση και αναγκαστική στείρωση, μεταξύ άλλων παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Ενώ οι New York Times, παραδέχονται ότι και άλλοι πρόεδροι στο παρελθόν έχουν συνεργαστεί με δυσάρεστους χαρακτήρες και χώρες στο πλαίσιο της realpolitik, αλλά δεν το έκαναν με ιδιαίτερο ενθουσιασμό και όχι συνήθως σε βάρος στενών συμμάχων.

Ενώ ο Τραμπ είναι πρόθυμος να προχωρήσει περισσότερο από τους περισσότερους προκατόχους του, καταλήγει το δημοσίευμα.

IN.GR