Εν ευθέτω χρόνο μετατίθενται οι ανακοινώσεις του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη για το ύψος της διπλής επιδότησης από κράτος και διυλιστήρια, την οποία προανήγγειλε πριν μία εβδομάδα ο πρωθυπουργός.
Το οριστικό ύψος θα αποφασιστεί την ακριβώς προηγούμενη ημέρα πριν ξεκινήσει η επιδότηση στο ντίζελ κίνησης και στο πετρέλαιο θέρμανσης για τους καταναλωτές (στις 30/9 και στις 14/9 αντίστοιχα) προκειμένου να διασφαλιστεί σε ποια αγοραία τιμή θα πρέπει να «κουμπώσει».
Για το πετρέλαιο κίνησης, αναμένεται μία επανάληψη επιδότησης κατά 15 λεπτά το λίτρο, όπως τον Σεπτέμβριο. Πιο περίπλοκα γίνονται όμως τα πράγματα για το πετρέλαιο θέρμανσης, καθώς έχει τεθεί ως στόχος να διασφαλιστεί τιμή πώλησης κάτω από 1,75 ευρώ το λίτρο.
Η επιλογή αυτή κρίθηκε από την αναγκαία, λόγω της μεταβλητότητας των τιμών των καυσίμων διεθνώς. Οι αποφάσεις δε λαμβάνονται εν κενώ, ούτε με σταθερές τιμές αγοράς στα καύσιμα, καθώς αλλάζουν καθημερινά, με αποτέλεσμα κανείς να μη μπορεί να προβλέψει με ασφάλεια εκ των προτέρων που θα «κάτσει» η τιμή πριν την επιδότηση, για να ξέρει και πού θα φτάσει η τελική τιμή μετά την επιδότηση.
«Τούμπα» οι τιμές
Στην πραγματικότητα, όπως όλα δείχνουν, δεν πρόκειται απλά για «ασανσέρ» τιμών που ανεβοκατεβάζει τις τιμές, αλλά για … «τραμπάλα» τιμών που ανατρέπει όλες τις ισορροπίες.
Για παράδειγμα:
- Σε «κανονικές συνθήκες» τον Οκτώβριο του 2025, την πρώτη εβδομάδα διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης, η μέση τιμή πανελλαδικά ήταν στα 1,13 ευρώ. Η τιμή στην οποία έβγαινε τότε από τα διυλιστήρια ήταν μόλις 51 λεπτά το λίτρο. Άλλα 51 λεπτά οι φόροι και 11 λεπτά τα κέρδη των εταιριών εμπορίας και πρατηριούχων. Τη στιγμή εκείνη, η τιμή διυλιστηρίου του πετρελαίου κίνησης ήταν υψηλότερα από το θέρμανσης κατά 7,5 λεπτά (58,5 λεπτά ανά λίτρο αντί 51 λεπτά αντίστοιχα).
- Από τον Απρίλιο του 2026, μετά το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν, στο κλείσιμο της περιόδου διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης η μέση τιμή πώλησης πανελλαδικά είχε εκτοξευθεί στα 1,80 λεπτά το λίτρο, με άλμα 60%. Η τιμή διυλιστηρίου σχεδόν διπλασιάστηκε, από τα 51 στα 95,3 λεπτά το λίτρο. Οι φόροι αντίστοιχα αυξήθηκαν από 51 σε 63 λεπτά ανά λίτρο και τα περιθώρια κέρδους από 11 στα 20 λεπτά το λίτρο. Αντίθετα από τον Οκτώβριο όμως, η τιμή διυλιστηρίου στο πετρέλαιο κίνησης ήταν χαμηλότερη -και όχι υψηλότερη- κατά 3,5 λεπτά περίπου, δηλαδή 91,8 έναντι 95,3 λεπτά στο θέρμανσης.
- Τον Σεπτέμβριο εφέτος, τρεις εβδομάδες πριν την έναρξη της νέας περιόδου διάθεσης πετρελαίου θέρμανσης, τα ερωτηματικά είναι ακόμα πολλά: η διεθνής τιμή ανεβοκατεβαίνει κάθε μέρα και κάθε εβδομάδα, ενώ η τιμή έναρξης που θα έχει το πετρέλαιο θέρμανσης όταν βγει από τα διυλιστήρια στις 15 Οκτωβρίου παραμένει άγνωστη.
Όταν την περασμένη εβδομάδα ο πρωθυπουργός ανακοίνωνε ότι θα υπάρξει διπλή επιδότηση, έθετε ως στόχο ότι η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης θα πέσει κάτω από 1,75 που έκλεισε πέρυσι. Ωστόσο αυτός ο υπολογισμός θα «έβγαινε» με αρχική τιμή στο πετρέλαιο θέρμανσης στα 2-2,1 ευρώ χωρίς την επιδότηση, που θα έπεφτε κάτω α΄πό 1,75 με επιδότηση τουλάχιστον 30-40 λεπτά ανά λίτρο.
Με αρχική τιμή στα 2,2-2,3 ευρώ όμως, όπως έδειχνε η άνοδος που «έτρεξε» την περασμένη εβδομάδα στις διεθνείς αγορές (Mediterranean Platz), θα χρειάζονταν 50 λεπτά και άνω, για να «βγει» ο στόχος. Ακολούθως, αυτήν την εβδομάδα η διεθνής τιμή υποχώρησε, κάτι που «κούμπωνε» στο αρχικό σενάριο. Τις τελευταίες ημέρες ή ώρες ανέβηκε και πάλι, αλλάζοντας ξανά τα πλάνα.
Την ίδια στιγμή ούτε τα διυλιστήρια έχουν ασφαλή ορίζοντα, αφού οι τιμές διαμορφώνονται όχι μόνο από τις τρέχουσες τιμές, αλλά και τις συμφωνίες μελλοντικής εκπλήρωσης (futures) που έχουν «κλειδώσει» θέσεις και τιμές που περνάνε στο τελικό κόστος.
Ως πιο «ψύχραιμη» προσέγγιση απέναντι σε όλα αυτά, τελικώς επελέγη μια στάση αναμονής από την κυβέρνηση, θέτοντας ως βασικό κριτήριο τον «τρελό χορό» που έχει στηθεί διεθνώς -και με την αβεβαιότητα για τυχόν νέο απρόβλεπτο κτύπημα όπως εκείνο στα διυλιστήρια της Μόσχας προ ημερών να παραμένει υψηλή.
INSIDER.GR
