ΚείμενοΑφροδίτη Τζιαντζή
Καταρρίπτεται ο μύθος ότι οι Έλληνες συνταξιοδοτούνται νωρίτερα από τους υπόλοιπους Ευρωπαίους, αφού πλέον οι συνταξιούχοι είναι στην συντρπιτική τους πλειονότητα άνω των 65 ετών.
Τα νέα στοιχεία του του Ενιαίου Συστήματος Ελέγχου και Πληρωμών των Συντάξεων ΗΔΙΚΑ/«ΗΛΙΟΣ», καταρρίπτουν τον μύθο ότι οι Έλληνες συνταξιούχοι είναι πιο ευνοημένοι από τους υπόλοιπους Ευρωπαίους ως προς την ηλικία συνταξιοδότησης.
Αντιθέτως, σύμφωνα με την ανάλυση της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους, οι συνταξιούχοι στην Ελλάδα είναι από τους γηραιότερους της Ευρώπης, με οχτώ στους δέκα να είναι άνω των 65 ετών. Ο αριθμός τους προσεγγίζει τα δύο εκατομμύρια, σε σύνολο 2,497 εκατ. συνταξιούχων, ανάμεσά τους και όσοι λαμβάνουν συντάξεις αναπηρίας.
Η πλειονότητα των συνταξιούχων στην Ελλάδα (60%) είναι άνω των 71 ετών, ενώ η διάμεση σύνταξη είναι στα 882 ευρώ μικτά, προ φόρων και κρατήσεων.
Μόνο το 5% των συνταξιούχων είναι κάτω των 50 ετών, περίπου 115.000 άτομα – κυρίως συντάξεις χηρείας και ΑμεΑ, ενώ οι συνταξιούχοι μεταξύ 55-60 ετών είναι μόλις 4,4% του συνόλου.
«Τα επίσημα στοιχεία του Υπουργείου Εργασίας διαψεύδουν και όσους τα τελευταία χρόνια αναληθώς υποστήριζαν (προκειμένου να περικόψουν τις συντάξεις και να αυξήσουν τα όρια ηλικίας) ότι δήθεν οι Έλληνες και οι Ελληνίδες βγαίνουν πολύ νωρίτερα στη σύνταξη σε σχέση με τους άλλους ευρωπαίους πολίτες» υπογραμμίζει ο καθηγητής του ΕΚΠΑ Αλέξης Μητρόπουλος, πρόεδρος της ΕΝΥΠΕΚΚ.
Αύξηση ορίων ηλικίας
Η ηλικία των συνταξιούχων θα ανέβει τα επόμενα χρόνια, καθώς η Ελλάδα «κατέχει τη θλιβερή πρωτιά των υψηλότερων ορίων συνταξιοδότησης ανδρών και γυναικών στην ΕΕ», υποστηρίζει ο ίδιος.
about:blank
Συγκεκριμένα, έχουν καταργηθεί από 1/1/2023 όλες οι πρόωρες συνταξιοδοτήσεις, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων και εφαρμόζεται υποχρεωτικά ο νόμος του τρίτου Μνημονίου που ανεβάζει τα νόμιμα όρια συνταξιοδότησης στα 67 έτη για όλους. Το όριο των 62 ετών για όσους έχουν συμπληρώσει 40 έτη συντάξιμου βίου είναι όνειρο απατηλό για τους νεότερους εργαζόμενους, όταν πλέον η μία στις δύο προσλήψεις αφορά σχέσεις ελαστικής απασχόλησης, με μισά ένσημα και μισθούς των 400 ευρώ.
Πόσο μάλλον, όταν έχει τεθεί σε ισχύ από το 2022 η «ρήτρα προσδόκιμου βίου» για περαιτέρω αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, που ενδέχεται να ξεπεράσουν τα 72 έτη, όσο αυξάνεται το προσδόκιμο ζωής.
Με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, τις αλλαγές που προβλέπονται και με δεδομένη τη ρευστότητα του εργασιακού τοπίου, η συνταξιοδότηση θα δυσχεραίνει εφεξής για χιλιάδες νεότερους ασφαλισμένους. Εκτός από το φαινόμενο των φτωχών συνταξιούχων, θα δούμε να αυξάνεται και το φαινόμενο των ηλικιωμένων χωρίς σύνταξη, αφού πολλοί δεν θα καταφέρουν να να εξασφαλίσουν ούτε τις ελάχιστες προϋποθέσεις θεμελίωσης του δικαιώματος συνταξιοδότησης.
Πλήττονται οι γυναίκες
Οι γυναίκες ασφαλισμένες, που ήδη έχουν σημαντικά χαμηλότερους μισθούς από τους άντρες, είναι οι πρώτες που πλήττονται. Το έμφυλο μισθολογικό χάσμα στην Ελλάδα αγγίζει το 10%, ενώ στον ιδιωτικό τομέα φτάνει το 15%, με τις γυναίκες να λαμβάνουν το 85% του μισθού των αντρών.
Αντίστοιχα, όπως σημειώνεται και στην έκθεση του ΗΔΙΚΑ, οι άντρες συνταξιούχοι στην κατηγορία γήρατος είναι περισσότεροι από τις γυναίκες και λαμβάνουν κατά μέσο όρο υψηλότερα ποσά σύνταξης. Το συνταξιοδοτικό χάσμα ανδρών γυναικών στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Εurostat αγγίζει το 24%.
Στους πίνακες της Εurostat η Ελλάδα αναφέρεται ως η χώρα με το υψηλότερο ανώτατο όριο ηλικίας συνταξιοδότησης
Τι συμβαίνει στην υπόλοιπη Ευρώπη
Σύμφωνα με την ανάλυση της Eurostat για τις συντάξεις στην Ευρώπη, πράγματι προκύπτει ότι έχουμε από τα υψηλότερα όρια νόμιμης ηλικίας συνταξιοδότησης, στα 67 έτη.
Με βάση τον πίνακα, που όμως δεν έχει ανανεωθεί με νέα στοιχεία από το 2020, η χαμηλότερη νόμιμη ηλικία συνταξιοδότησης ήταν τα 60 έτη στην Αυστρία και την Πολωνία (μόνο για τις γυναίκες), ενώ η υψηλότερη ήταν τα 67 έτη στην Ελλάδα (τόσο για τους άνδρες όσο και για τις γυναίκες).
Εν τω μεταξύ μια σειρά χώρες αυξάνουν σταδιακά τα όρια συνταξιοδότησης στα 67 έτη, κάτι που δεν ισχύει όμως για τους νυν ασφαλισμένους, που βγαίνουν κατά μέσο όρο στη σύνταξη λίγο μετά τα 64 έτη.
Στον πίνακα της Εurostat παρέχονται και υποκειμενικές ενδείξεις για την επιθυμητή ηλικία συνταξιοδότησης, με βάση έρευνα του Ευρωπαϊκού Ιδρύματος για τη Βελτίωση των Συνθηκών Εργασίας – Εurofound του 2015. Έχει ενδιαφέρον ότι πριν δέκα χρόνια η επιθυμητή ηλικία συνταξιοδότησης για τους άντρες ήταν λίγο μετά τα 61 έτη και για τις γυναίκες τα 58, ενώ θεωρούσαν ότι μπορούν να κρατήσουν την τωρινή δουλειά τους ως τα 62 οι άντρες και ως τα 61 οι γυναίκες. Έκτοτε έχουν αλλάξει πολλά.
πηγή: ΟΟΣΑ
Σύμφωνα πάντως με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ για την «τυπική ηλικία συνταξιοδότησης» στην Ελλάδα, αυτή ανήλθε το 2022 στα 63,2 έτη για τους άντρες και λίγο πριν τα 60 για τις γυναίκες – χαμηλότερη από το διεθνή μέσο όρο (64,4 για του άντρες και 63,1 για τις γυναίκες). Η ηλικία αυτή δεν αντιστοιχεί στον μέσο όρο ηλικίας συνταξιοδότησης, αλλά στο τυπικό ηλικιακό όριο για κάποιον που συνταξιοδοτήθηκε το 2022, έχοντας εισέλθει στον εργασιακό στίβο στα 22 έτη και αφού εργαζόταν ανελλιπώς με πλήρη ασφάλιση όλο το προηγούμενο διάστημα.
IN.GR
