ΡεπορτάζΠάνος Τσίκαλας
Ο ιδρυτής της Intellexa και καταδικασμένος πρωτοδίκως στη δίκη για το Predator, Ταλ Ντίλιαν σε δηλώσεις του έχει παραδεχθεί πωλήσεις «σε καλούς» και σε κυβερνήσεις, ενώ εργαζόμενος της εταιρείας παρουσίασε λογισμικά «μόνο σε κυβερνητικές υπηρεσίες».
Η αποκλειστική δήλωση στο Mega Stories του Ταλ Ντίλιαν, ιδρυτή της Intellexa και πρωτοδίκως καταδικασμένου για την υπόθεση του κατασκοπευτικού λογισμικού Predator, ότι η εταιρεία παρείχε τεχνολογία «μόνο σε κυβερνήσεις και αρχές επιβολής του νόμου», προκάλεσε ισχυρούς πολιτικούς κραδασμούς. Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη βρέθηκε στο στόχαστρο της αντιπολίτευσης, χωρίς να δίνει ξεκάθαρες απαντήσεις, ενώ ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ, Νίκος Ανδρουλάκης, προανήγγειλε αίτημα σύστασης νέας εξεταστικής επιτροπής για τις υποκλοπές.
Ωστόσο, κάθε φορά που ο κ. Ντίλιαν επέλεξε να τοποθετηθεί δημοσίως -όπως και στη μοναδική περίπτωση που μίλησε άλλο στέλεχος της Intellexa- η επιχειρηματολογία της εταιρείας κατέληγε στο ίδιο συμπέρασμα: ότι το επίμαχο λογισμικό πωλούνταν αποκλειστικά σε κρατικές υπηρεσίες.
«Δουλεύουμε με τους καλούς. Και μερικές φορές οι καλοί δεν συμπεριφέρονται καλά»
Η πρώτη δημόσια τοποθέτηση του Ταλ Ντίλιαν για το ζήτημα εντοπίζεται σε συνέντευξή του στο Forbes τον Αύγουστο του 2019. Εκεί υποστήριξε ότι «δεν είμαστε οι αστυνομικοί του κόσμου και δεν είμαστε οι δικαστές του κόσμου», επισημαίνοντας ότι η ευθύνη για τον έλεγχο των εξαγωγών και τη διασφάλιση της ορθής χρήσης τέτοιων τεχνολογιών ανήκει στα κράτη.
«Δουλεύουμε με τους καλούς. Και μερικές φορές οι καλοί δεν συμπεριφέρονται καλά», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά, προσθέτοντας σε άλλο σημείο πως «μερικές φορές κάποια κυβέρνηση το χρησιμοποιεί καταχρηστικά και αυτό δεν θα έπρεπε να συμβαίνει».
Ο Ντίλιαν στη δίκη για το Predator και το ερώτημα στον Κουκάκη
Το ζήτημα επανήλθε κατά τη δίκη για το Predator στο Μονομελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών. Κατά την κατάθεσή του, το θύμα διπλής παρακολούθησης από ΕΥΠ και Predator και δημοσιογράφος Θανάσης Κουκάκης αναφέρθηκε στην πώληση του λογισμικού Graphite της Paragon στην ιταλική κυβέρνηση. Όπως σημείωσε, η εταιρεία διέκοψε τη συνεργασία όταν διαπιστώθηκε ότι ιταλικές μυστικές υπηρεσίες το είχαν χρησιμοποιήσει παράτυπα για την επιμόλυνση κινητών τηλεφώνων δημοσιογράφων και επιχειρηματιών.
Κατά τη διάρκεια της κατάθεσης του κ. Κουκάκη, στο ακροατήριο βρισκόταν και ο κ. Ντίλιαν – τη μοναδική φορά που παρέστη στη διαδικασία. Σε κατ’ αντιπαράσταση εξέταση, ο Ισραηλινός επιχειρηματίας απηύθυνε ερώτημα προς τον δημοσιογράφο: «Είπατε ότι η Paragon πούλησε σε νόμιμη χώρα και ότι η Intellexa πούλησε (σ.σ. το Predator) στην ελληνική κυβέρνηση. Και οι δύο χώρες είναι στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ποια η διαφορά; Δεν είναι η Ελλάδα νόμιμη χώρα;».
Το επιχείρημα του Ταλ Ντίλιαν θα είχε βάση μόνο εφόσον το Predator είχε πράγματι πωληθεί στο ελληνικό κράτος, όπως συνέβη με το κατασκοπευτικό λογισμικό της Paragon στην περίπτωση της Ιταλίας. Στο σημείο εκείνο της δίκης αντέδρασε έντονα ο συνήγορος υποστήριξης της κατηγορίας Ζαχαρίας Κεσσές, επισημαίνοντας: «να μας πει [σ.σ. ο Ταλ Ντίλιαν) αν πούλησε στην ελληνική κυβέρνηση. Αυτό είπε, κύριε πρόεδρε. Για να απαντήσουμε αν είναι νόμιμη οντότητα η χώρα».
Ο πρόεδρος παρέπεμψε για περισσότερες απαντήσεις στην κατάθεση του Ταλ Ντίλιαν. Ωστόσο, το πρώην στέλεχος των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών δεν προσήλθε τελικά στο δικαστήριο -όπως και οι υπόλοιποι κατηγορούμενοι- κάνοντας χρήση του δικαιώματος εκπροσώπησης από την υπεράσπισή τους.
Στην ίδια δίκη κατέθεσε μόνο ένας εργαζόμενος της Intellexa, ο Παναγιώτης Κούτσιος. Σημειώνεται ότι μεταγενέστερα, παρότι δεν περιλαμβάνονταν στο κλητήριο θέσπισμα και στην αρχική λίστα μαρτύρων, ο πρόεδρος Ασκιανάκης και ο εισαγγελέας Παυλίδης κάλεσαν αρκετά ακόμη πρόσωπα που εργαζόντουσαν στην Intellexa. Κανένα από αυτά δεν προσήλθε για να καταθέσει, ωστόσο αρκετά από αυτά θα ερευνηθούν από την εισαγγελία πρωτοδικών μετά τη διαβίβαση της δικογραφίας.
Ο Παναγιώτης Κούτσιος υποστήριξε επανειλημμένα ότι ο ίδιος δεν συμμετείχε σε καμία πώληση της Intellexa στην Ελλάδα ούτε σε διάθεση παράνομου κατασκοπευτικού λογισμικού. Παράλληλα, αποκάλυψε ότι είχε πραγματοποιήσει ταξίδια για λογαριασμό της εταιρείας σε Ουζμπεκιστάν, Καζακστάν, Μογγολία, Μεξικό, Κένυα, Ηνωμένο Βασίλειο και Κολομβία, όπου παρουσίαζε πρόγραμμα big data analysis «μόνο σε κυβερνητικές υπηρεσίες» και συνομιλούσε αποκλειστικά με κυβερνητικά στελέχη
Χαρακτηριστική ήταν η στιχομυθία μεταξύ προέδρου και μάρτυρα κατά την κατάθεσή του:
Πρόεδρος: Και έχετε πάει σε διάφορες κρατικές υπηρεσίες;
Κούτσιος: Μόνο.
Πρόεδρος: Και είχατε απευθυνθεί και σε υπηρεσίες μυστικών υπηρεσιών;
Κούτσιος: Κυβερνητικές υπηρεσίες
Πρόεδρος: Όταν λέτε ότι ήταν κρατικές υπηρεσίες, το εικάζετε;
Κούτσιος: Όχι. Ήταν κρατικό το κτίριο, ήταν κρατική υπηρεσία στο κτίριο. Με ασφάλεια κανονικά και αυτά.
Ο κ. Κούτσιος δεν αποκάλυψε τους ακριβείς πελάτες της Intellexa, καθώς -όπως ανέφερε- δεσμευόταν από ρήτρα εμπιστευτικότητας που είχε υπογράψει με την εταιρεία.
Οι άδειες εξαγωγής για το κατασκοπευτικό λογισμικό
Ακόμη, στη δίκη, η Λίνα Κατσούδα, πρώην ιδιαιτέρα του καταδικασμένου πρωτοδίκως Φέλιξ Μπίτζιου και πρώην γραμματέας της εταιρείας Krikel, κατέθεσε ότι οι Γιάννης Λαβράνος και Μερόμ Χαρπάζ ήταν τα πρόσωπα που σχετίζονταν με τις επίμαχες άδειες εξαγωγής κατασκοπευτικού λογισμικού της Intellexa προς το Σουδάν, τη Μαδαγασκάρη και την Ουκρανία.
Όπως ανέφερε, οι αιτήσεις για τις άδειες εξαγωγής -οι οποίες έφεραν το δικό της όνομα ως υπεύθυνο επικοινωνίας προς τις υπηρεσίες του υπουργείου Εξωτερικών- έγιναν κατόπιν αιτήματος του Γιάννη Λαβράνου, ενώ τις σχετικές πληροφορίες παρείχε ο Μερόμ Χαρπάζ.
Υπενθυμίζεται ότι ο Μερόμ Χαρπάζ, τεχνικό στέλεχος υψηλής εξειδίκευσης, υπήρξε στενός συνεργάτης του Ταλ Ντίλιαν. Σύμφωνα με την κατάθεση του Παναγιώτη Κούτσιου, δεν είχε αποφασιστικό ρόλο στη διοίκηση της εταιρείας, αλλά ήταν υπεύθυνος για τη λειτουργία του ελληνικού γραφείου.
Ντίλιαν: Οι κυβερνήσεις φέρουν την πλήρη ευθύνη για τη χρήση των λογισμικών μετά την αγορά
Η πιο πρόσφατη, πριν από αυτήν στο Mega Stories, χρονικά «παραδοχή» ότι τα επίμαχα κατασκοπευτικά λογισμικά χρησιμοποιούνται από κυβερνήσεις διατυπώθηκε από τον Ταλ Ντίλιαν στο πλαίσιο απάντησης που έδωσε σε δημοσιογραφική έρευνα, που δημοσιεύθηκε από το inside story σε συνεργασία με την ισραηλινή εφημερίδα Haaretz και την ομάδα WAV Research Collective στην Ελβετία, με τεχνική συνδρομή του Security Lab της Διεθνούς Αμνηστίας.
Στις αρχές Δεκεμβρίου 2025, ο κ. Ντίλιαν, αφού αρνήθηκε κάθε «εγκληματική πράξη» στην Ελλάδα καθώς και τη λειτουργία οποιουδήποτε «κυβερνοσυστήματος» στη χώρα, υποστήριξε ότι «εδώ και χρόνια, εχθρικά και ριζοσπαστικά άτομα, καθώς και οντότητες που χρηματοδοτούν προοδευτικές ατζέντες σε όλο τον κόσμο (οι οποίες τώρα ερευνώνται από τη νέα κυβέρνηση των ΗΠΑ), έχουν εργαστεί για να αποδυναμώσουν κυρίαρχα κράτη και την ικανότητά τους να αμυνθούν ενάντια σε τρομοκράτες, διεθνείς εγκληματικές ομάδες, παιδόφιλους και εμπόρους ναρκωτικών».
Σε άλλο σημείο, συνεχίζοντας την επίθεσή του, ο επικεφαλής της Intellexa υποστήριξε ότι «η στρατηγική που χρησιμοποιούν αυτές οι ομάδες για να αποδυναμώσουν την ικανότητα των κυρίαρχων χωρών να υπερασπίζονται τον εαυτό τους και τους πολίτες τους δεν είναι να επιτίθενται άμεσα στις κυβερνήσεις που αγοράζουν νόμιμα αυτά τα αμυντικά εργαλεία, αλλά να απονομιμοποιούν τις εταιρείες που αναπτύσσουν απαραίτητες αμυντικές τεχνολογίες».
Ωστόσο, το πιο χαρακτηριστικό σημείο της απάντησής του ήταν η μεταφορά της ευθύνης για τη χρήση των λογισμικών στις ίδιες τις κυβερνήσεις. «Οι εταιρείες που ζητούν άδειες εξαγωγής πρέπει να αναλαμβάνουν την ευθύνη πριν από την πώληση ενός συστήματος, ενώ οι κυβερνήσεις φέρουν την πλήρη ευθύνη για τη χρήση τους μετά την αγορά. Αυτό είναι το μόνο αποτελεσματικό ηθικό μοντέλο για να διασφαλιστεί η υπεύθυνη χρήση των ενεργών κυβερνο-εργαλείων, παρόμοιο με την προσέγγιση που ακολουθείται για τα θανατηφόρα οπλικά συστήματα», ανέφερε.
Ολόκληρη η απάντηση που έδωσε τότε στην έρευνα των δημοσιογραφικών ομάδων:
«Πρόσφατα, εμφανίστηκε ένα νέο κύμα ανακυκλωμένων κατηγοριών, που δείχνει ότι τα μέρη που προωθούν αυτό το αφήγημα συνεχίζουν την ατζέντα τους. Δεν έχω διαπράξει κανένα έγκλημα ούτε έχω λειτουργήσει κανένα κυβερνο-σύστημα στην Ελλάδα ή οπουδήποτε αλλού. Οποιαδήποτε ισχυρισμός που υποδηλώνει το αντίθετο είναι ψευδής και δυσφημιστικός.
Απορρίπτω κατηγορηματικά οποιαδήποτε προσπάθεια να με συνδέσουν με τα γεγονότα στην Ελλάδα ή με την εκστρατεία των μέσων ενημέρωσης που τα περιβάλλει. Προστατεύω τα δικαιώματά μου και θα συνεχίσω να ασκώ νομικές ενέργειες εναντίον όσων με δυσφημούν, συμπεριλαμβανομένης της αγωγής που κατέθεσα εναντίον του κ. Κουκάκη, η πρώτη από πολλές που έχουν κατατεθεί σε διάφορες χώρες.
Εδώ και χρόνια, εχθρικά και ριζοσπαστικά άτομα, καθώς και οντότητες που χρηματοδοτούν προοδευτικές ατζέντες σε όλο τον κόσμο (οι οποίες τώρα ερευνώνται από τη νέα κυβέρνηση των ΗΠΑ), έχουν εργαστεί για να αποδυναμώσουν κυρίαρχα κράτη και την ικανότητά τους να αμυνθούν ενάντια σε τρομοκράτες, διεθνείς εγκληματικές ομάδες, παιδόφιλους και εμπόρους ναρκωτικών.
Για να προωθήσουν την οργανωμένη εκστρατεία τους, αυτές οι προοδευτικές ομάδες βασίζονται σε μεροληπτικές και πολιτικά υποκινούμενες διεθνείς οργανώσεις που διαδίδουν αβάσιμους ισχυρισμούς και χρησιμοποιούν δημοσιογράφους ως «χρήσιμους ηλίθιους», οι οποίοι δημοσιεύουν επανειλημμένα τις λεγόμενες ερευνητικές εκθέσεις που κατευθύνονται από τους ίδιους παράγοντες.
Αυτή η εκστρατεία, την οποία ενστερνίστηκε η κυβέρνηση Μπάιντεν, έχει ήδη προκαλέσει ζημιά σε έναν ολόκληρο κλάδο στο Ισραήλ, βλάπτοντας την οικονομία και την ασφάλειά του, ενώ ενθαρρύνει την τρομοκρατία, το έγκλημα και την καχυποψία παγκοσμίως.
Η στρατηγική που χρησιμοποιούν αυτές οι ομάδες για να αποδυναμώσουν την ικανότητα των κυρίαρχων χωρών να υπερασπίζονται τον εαυτό τους και τους πολίτες τους δεν είναι να επιτίθενται άμεσα στις κυβερνήσεις που αγοράζουν νόμιμα αυτά τα αμυντικά εργαλεία, αλλά να απονομιμοποιούν τις εταιρείες που αναπτύσσουν απαραίτητες αμυντικές τεχνολογίες. Παρά το γεγονός ότι δεν έχουν κανένα ρόλο στον τρόπο με τον οποίον οι νόμιμες κυβερνήσεις χρησιμοποιούν τα συστήματα που αγοράζουν, αυτές οι εταιρείες κατηγορούνται για συνεργασία σε υποτιθέμενη κατάχρηση.
Κάθε αξιοπρεπής άνθρωπος πρέπει να υποστηρίζει την υπεύθυνη χρήση του ‘Active Cyber’. Οι εταιρείες που ζητούν άδειες εξαγωγής πρέπει να αναλαμβάνουν την ευθύνη πριν από την πώληση ενός συστήματος, ενώ οι κυβερνήσεις φέρουν την πλήρη ευθύνη για τη χρήση τους μετά την αγορά. Αυτό είναι το μόνο αποτελεσματικό ηθικό μοντέλο για να διασφαλιστεί η υπεύθυνη χρήση των ενεργών κυβερνο-εργαλείων, παρόμοιο με την προσέγγιση που ακολουθείται για τα θανατηφόρα οπλικά συστήματα.
Σας καλώ να επανεξετάσετε τις προκατειλημμένες απόψεις σας και να ανοίξετε τα μάτια σας για το ευρύτερο καλό που συνεχώς ισχυρίζεστε ότι αναζητάτε».
Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: Reporters United
