Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ διατείνεται ότι, χάρη και στο αμερικανικό πολεμικό ναυτικό, μεγάλοι όγκοι πετρελαίου φεύγουν μέσω των Στενών του Ορμούζ. Και ότι στην ουσία ο αποκλεισμός του πορθμού από το Ιράν έχει αποτύχει.
Ωστόσο, οι εταιρείες που παρακολουθούν τη ναυσιπλοΐα, με βάση τα δεδομένα που διαθέτουν, βλέπουν πολύ λιγότερη κίνηση από αυτήν που περιγράφουν οι Αμερικανοί, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.
Εκατομμύρια βαρέλια πετρέλαιο
Σύμφωνα με τον υπουργό Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ, την Τρίτη 18 Αυγούστου, ο αμερικανικός στρατός βοήθησε στην αποστολή πάνω από 15 εκατομμυρίων βαρελιών αργού και προϊόντων πετρελαίου από το Ορμούζ. Και πως ο επταήμερος μέσος όρος στις αρχές του μήνα ήταν περίπου 9 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Ωστόσο, οι σύμφωνα με τις εταιρείες, οι ποσότητες που περνούν από το Ορμούζ κυμαίνονται από περίπου 2 εκατομμύρια έως 6 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους οι αριθμοί μπορεί να αποκλίνουν. Πολλά πλοία διασχίζουν το στενό τη νύχτα με τους αναμεταδότες τους απενεργοποιημένους, γεγονός που καθιστά δύσκολη την παρακολούθησή τους μέσω ραδιοσήματος ή δορυφορικών εικόνων. Τα μεγάλα δεξαμενόπλοια μπορούν να μεταφέρουν 2 εκατομμύρια βαρέλια το καθένα, επομένως η απώλεια ενός ή δύο μπορεί να κάνει όλη τη διαφορά. Άλλοι παράγοντες είναι οι περίοδοι μέτρησης, αλλά και οι υποθέσεις σχετικά με το πόσο γεμάτα είναι τα πλοία όταν διασχίζουν.
Ο Κρις Ράιτ υποστηρίζει ότι οι ιδιωτικές εταιρείες δεδομένων υποεκτιμούν τα πλοία που κινούνται κρυφά μέσω της πλωτής οδού. Αλλά το χάσμα παραμένει… επίμονο.
Πλοίο στο Ορμούζ, όπως φαίνεται από το λιμάνι Μουσαντάμ / REUTERS/Stringer
Κανείς δεν επικυρώνει τα στοιχεία
Σύμφωνα με τον Ρόρι Τζόνστον, της Commodity Context, εταιρείας έρευνας για την αγορά πετρελαίου, το αξιοσημείωτο είναι «πόσο παρόμοιοι είναι οι αριθμοί των ιχνηλατών δεξαμενόπλοιων». Αλλά και ότι μέχρι στιγμής «κανείς δεν έχει επικυρώσει τα στοιχεία του Λευκού Οίκου».
Η Υπηρεσία Ναυτιλιακού Εμπορίου του Ηνωμένου Βασιλείου UKMTO, η οποία συνδέεται με το Βασιλικό Ναυτικό, επικαλέστηκε στοιχεία του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ σε έκθεση, η οποία ανέφερε ότι οι ΗΠΑ διευκόλυναν 74 διελεύσεις μέσω του Ορμούζ από την Πέμπτη έως το Σάββατο, ή περίπου 25 διελεύσεις την ημέρα κατά μέσο όρο.
Αλλά οι αριθμοί δεν διευκρινίζουν πόσα ήταν πετρελαιοφόρα ή πόσα βαρέλια μετέφεραν. Ο UKMTO δεν έχει επαληθεύσει ανεξάρτητα τα στοιχεία των ΗΠΑ, αλλά πιστεύει ότι είναι ακριβή, δήλωσε ένα άτομο που γνωρίζει το θέμα.
«Η εμπορική κυκλοφορία μέσω του Στενού του Ορμούζ παρέμεινε σε μειωμένα επίπεδα», ανέφερε ο UKMTO στην έκθεσή του. «Ανεξάρτητα δεδομένα παρακολούθησης έδειξαν καταστολή με μονοψήφιους αριθμούς να διέρχονται και προς τις δύο κατευθύνσεις».
«Ελλείποντα βαρέλια»
Η απόκλιση αντανακλά την οικεία πληγή της αγοράς πετρελαίου των «ελλείποντων βαρελιών». Όγκοι που εμφανίζονται σε ένα σύνολο αριθμών αλλά δεν μπορούν εύκολα να ληφθούν υπόψη αλλού. Το ζήτημα τελικά διευθετείται σε φυσικές αγορές, όπου το πετρέλαιο είναι είτε διαθέσιμο είτε όχι.
Μέχρι στιγμής, οι αγορές είναι σχετικά χαλαρές, με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent να έχουν αυξηθεί γύρω στα 90 δολάρια το βαρέλι. Ωστόσο, η τιμή αυτή είναι πολύ μακριά από τα υψηλά της εποχής του πολέμου, υποδεικνύοντας ότι η αγορά δεν έχει απεγνωσμένες προμήθειες.
Οι τιμές των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης για το πετρέλαιο που προέρχεται από τον Κόλπο, έχουν μειωθεί από 160 δολάρια το βαρέλι στα τέλη Μαρτίου σε περίπου 97 δολάρια το βαρέλι την Παρασκευή.
Ωστόσο, η απόκλιση έχει σημασία όσον αφορά τον καθορισμό των προσδοκιών για τους εμπόρους πετρελαίου και για την κρίση του ποιος κερδίζει τον οικονομικό πόλεμο φθοράς που διεξάγουν η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη, με το πετρέλαιο ως βασικό όπλο.
Ανοίγοντας δρόμο μέσα από την έρημο
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία έχουν καταφέρει να διοχετεύουν εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα παρακάμπτοντας τον αποκλεισμό του Ορμούζ, διοχετεύοντάς τα μέσω της ερήμου στον Κόλπο του Ομάν ή στην Ερυθρά Θάλασσα. Αξιωματούχοι από το Κουβέιτ, το Ιράκ και τα Εμιράτα δήλωσαν ότι ορισμένα δεξαμενόπλοια διέρχονται βάσει ξεχωριστών συμφωνιών με το Ιράν, πράγμα που σημαίνει ότι δεν κινείται όλη η κυκλοφορία υπό την προστασία των ΗΠΑ. Οι εταιρείες που παρακολουθούν τη ναυσιπλοΐα λένε ότι περίπου το ένα τρίτο των πλοίων που έχουν διέλθει από το Ορμούζ κατά τη διάρκεια του Αυγούστου έχουν χρησιμοποιήσει την ιρανική διοικούμενη διαδρομή κατά μήκος των βόρειων τμημάτων της πλωτής οδού.
Με τον πόλεμο να έχει προκαλέσει μεγάλες απώλειες σε προμήθειες, οι τιμές του πετρελαίου και η παγκόσμια οικονομία είναι ασυνήθιστα ευαίσθητες στο πόσο αργό πετρέλαιο μπορεί να εισέλθει στην αγορά.
Τι μετρούν οι εταιρείες
Η Kpler εκτιμά ότι οι εξαγωγές αργού πετρελαίου και προϊόντων πετρελαίου μέσω του Ορμούζ έχουν πέσει σε περίπου 2,3 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα μέχρι στιγμής τον Αύγουστο, από 4,9 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα τον Ιούλιο. Η Huax, μια άλλη εταιρεία παρακολούθησης, τοποθετεί το τρέχον εύρος για το αργό πετρέλαιο και τα διυλισμένα προϊόντα σε 2 εκατομμύρια έως 5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Και η Johnston επιβεβαιώνει περίπου 4 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, αν και αναμένει ότι θα αυξηθεί σε 5 εκατομμύρια έως 6 εκατομμύρια. Αυτό, διότι τα πλοία που έκαναν σκοτεινές διαβάσεις ενεργοποιούν ξανά τους αναμεταδότες τους αφού περάσουν από τα Στενά και τα ταξίδια τους μπορούν να εντοπιστούν.
Τα δεδομένα από την Vortexa πλησιάζουν περισσότερο τους αριθμούς της αμερικανικής κυβέρνησης, αλλά μόνο για ένα σύντομο χρονικό διάστημα. Αναφέρει ότι ο επταήμερος μέσος όρος της έφτασε πρόσφατα στο υψηλότερο σημείο στα 9,2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα. Ωστόσο, ο κινητός μέσος όρος 28 ημερών, τον οποίο η εταιρεία λέει ότι είναι πιο αντιπροσωπευτικός, παραμένει περίπου στα 6 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Πλοία στα Στενά του ΟΡμούζ / REUTERS/Stringer/File Photo
Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τις εταιρείες ότι πολλά δεξαμενόπλοια σβήνουν τους αναμεταδότες. Έτσι οι αναλυτές πρέπει να ανακατασκευάσουν τα ταξίδια χρησιμοποιώντας δορυφορικές εικόνες και άλλα στοιχεία. Ωστόσο, οι δορυφορικές εικόνες απλώς καταγράφουν χρονικά σημεία και χάνουν το μεγαλύτερο μέρος των κινήσεων τη νύχτα.
Άλλο πλοία, άλλο βαρέλια
Η ανίχνευση ενός πλοίου δεν καθορίζει πόσα βαρέλια κινήθηκαν. Οι αναλυτές πρέπει να διαπιστώσουν εάν ήταν φορτωμένο με πετρέλαιο ή έπλεε άδειο. Ένα πολύ μεγάλο πλοίο μεταφοράς αργού είναι ικανό να χωρέσει περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι γεμάτο.
Ο αμερικανικός στρατός διαθέτει ευρύτερες πηγές πληροφοριών δεδομένης της ενεργού παρουσίας του γύρω από τον Κόλπο, προηγμένων αισθητήρων και επικοινωνιών με πλοία που βρίσκονται σε διαμετακόμιση.
«Δεν μπορώ να φτάσω τα 10 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα από την εικόνα του πλοίου και του φορτίου που έχω στη διάθεσή μου», δήλωσε ο Αρσένιο Λόνγκο της Huax. «Ο στρατός μπορεί κάλλιστα να βλέπει πλοία μέσω ραντάρ, αεροσκαφών ή άλλων συστημάτων παρακολούθησης που οι εμπορικές τροφοδοσίες χάνουν».
Αλλά υπάρχουν κι άλλα στοιχεία που «χλομιάζουν» όσα ανακοινώνει η αμερικανική κυβέρνηση. Το πετρέλαιο δεν μπορεί να κινηθεί μέσω του Ορμούζ, εάν δεν τοποθετηθεί πρώτα σε δεξαμενόπλοια κάπου στον Περσικό Κόλπο. Αυτά τα στοιχεία επίσης δεν συμφωνούν με τους ισχυρισμούς των ΗΠΑ για τη διαμετακόμιση.
Η LSEG, πάροχος δεδομένων, υπολογίζει τα φορτία αργού πετρελαίου και προϊόντων εντός του Περσικού σε περίπου 4,4 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα τον Ιούλιο και 1,9 εκατομμύρια μέχρι στιγμής τον Αύγουστο.
Πού γίνεται το τελικό τεστ
Ο τελικός έλεγχος για τους αριθμούς της Ουάσιγκτον είναι αν τα βαρέλια τελικά εμφανιστούν κάπου. Μεγάλο μέρος αυτού του πετρελαίου θα πρέπει τελικά να εμφανιστεί στα δεδομένα για τα βαρέλια που εκφορτώνονται σε αγοραστές ή μεσάζοντες.
Οι ποσότητες που ανακοινώνουν οι ΗΠΑ δεν εμφανίζονται πλήρως στους όγκους εισαγωγών άλλων χωρών. Σύμφωνα με την LSEG, κατά μέσο όρο 11,6 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα αργού πετρελαίου και προϊόντων διύλισης της Μέσης Ανατολής έχουν εκφορτωθεί ή έχουν προγραμματιστεί να εκφορτωθούν στην Ασία.
Αυτός ο αριθμός περιλαμβάνει τις εξαγωγές πετρελαίου που διοχετεύονται γύρω από το Ορμούζ μέσω αγωγού, όχι μόνο τα βαρέλια που συνοδεύονται από το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό.
IN.GR
