Μηνύματα και δηλώσεις ανταλάσσουν Ελλάδα και Τουρκία, με τις εξελίξεις να δείχνουν ότι τα «ήρεμα νερά» δύσκολα θα διατηρηθούν το επόμενο διάστημα, με το νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα» να παραμένει στην «αίθουσα αναμονής» της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, τις παραβιάσεις να επιστρέφουν και ήδη να έχουν σημειωθεί και δύο υπερπτήσεις.
Το νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα»
Το νομοσχέδιο αναμένεται να κρίνει πολλά για την εξέλιξη των σχέσεων των δύο χωρών και κυρίως αν θα αναφέρεται σε μελλοντική οριοθέτηση και τι παράθυρα θα αφήνει στις τουρκικές κυβερνήσεις για μονομερείς παρεμβάσεις.
Η Τουρκία επιμένει να προβάλει τις αναθεωρητικές της θέσεις όπως το κάνει διαχρονικά, χωρίς να σημειώνονται σημαντικές αλλαγές, ωστόσο επιχειρεί να διαχειριστεί τις κινήσεις της Ελλάδας, όσον αφορά το Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό και τα θαλάσσια πάρκα.
Στα προσχήματα που προβάλλει η Τουρκία προκειμένου να ανεβάσει τους τόνους στα ελληνοτουρκικά είναι και η στρατηγική συνεργασία Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, την οποία η Άγκυρα εκλαμβάνει ως προσπάθεια «περικύκλωσής της», λόγω της έντασης στις σχέσεις της με το Τελ Αβίβ.
Διαλλακτικός επιχείρησε να εμφανιστεί ο Ερντογάν
Και ενώ οι δηλώσεις της Τουρκίας τόσο από το Υπουργείο Εξωτερικών της χώρας όσο και από το Άμυνας κατά της Ελλάδας αυξάνονται, με ιδιαίτερες αναφορές στην αποστρατικοποίηση των νησιών όσο και στην κυριαρχία νησιών και βραχονησίδων, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην ομιλία του στον ΟΗΕ επέλεξε να δείξει ένα πιο διαλλακτικό πρόσωπο, υποστηρίζοντας ότι είναι υπέρ του διαλόγου.
Επιχείρησε μάλιστα να στείλει ένα μήνυμα συνεργασίας και ειρηνικής επίλυσης των διαφορών ρίχνοντας τους τόνους μπροστά σε διεθνές ακροατήριο.
Ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απευθύνεται στην 81η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, ΗΠΑ, 22 Σεπτεμβρίου 2026 REUTERS/MIKE SEGAR
Όπως είπε «σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο θέλουμε τα υφιστάμενα ζητήματα να επιλυθούν στη βάση των σχέσεων καλής γειτονίας και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Η πρότασή μας για τη διεξαγωγή “Διάσκεψης για την Ανατολική Μεσόγειο” θα συμβάλει στη δημιουργία ενός κοινού πεδίου συνεννόησης».
Να σημειωθεί ότι ο Ερντογάν συμπεριλαμβάνει την πρόταση για διάσκεψη στην Ανατολική Μεσόγειο σταθερά στις ομιλίες του στον ΟΗΕ, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζει πώς θα μπορούσε να λάβει μέρος η Κυπριακή Δημοκρατία.
Θέλει αναγνώριση του ψευδοκράτους και συμμετοχή της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή άμυνα
Αντίθετα, στην ομιλία του στον ΟΗΕ επέμεινε στην αναγνώριση του ψευδοκράτους, ισχυριζόμενος ότι «πρέπει να κατοχυρωθούν η κυριαρχική ισότητα και το ισότιμο διεθνές καθεστώς του τουρκοκυπριακού λαού και να τερματιστεί πλέον η απάνθρωπη απομόνωση στην οποία έχει υποβληθεί. Καλώ τη διεθνή κοινότητα να αναγνωρίσει την “Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου” και να συνάψει με αυτήν πολιτικές, διπλωματικές και οικονομικές σχέσεις».
Ενώ την ίδια στιγμή απαίτησε για μία ακόμα φορά συμμετοχή της Τουρκίας στην αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ευρώπης.
Στο διεθνές δίκαιο επιμένει η Ελλάδα
Από την πλευρά του ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην ομιλία του στον ΟΗΕ υποστήριξε ότι «τα τελευταία τρία χρόνια, καταβάλλουμε συνεχή προσπάθεια για τη βελτίωση των σχέσεών μας, την ανοικοδόμηση της εμπιστοσύνης και τη διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας, προκειμένου να αποτρέψουμε την κλιμάκωση των εντάσεων που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεπιθύμητες κρίσεις. Πρόκειται για μια ευαίσθητη σχέση, η οποία φέρει το βάρος της ιστορίας».
Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης απευθύνεται στην 81η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, ΗΠΑ, 24 Σεπτεμβρίου 2026. REUTERS/Eduardo Munoz
Επέμεινε στο διεθνές δίκαιο της θάλασσας, ως το «μόνο θεσμικό πλαίσιο για την επίλυση της μοναδικής μακροχρόνιας διαφοράς μας, που αφορά την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών».
Απαραίτητος ο διάλογος με την Τουρκία
Για να προσθέσει ότι «ο διάλογος είναι απαραίτητος για την ειρήνη και την ευημερία. Ωστόσο, ένας ουσιαστικός διάλογος δεν μπορεί να συνυπάρχει με μονομερείς ενέργειες που αμφισβητούν τη διεθνή έννομη τάξη, ούτε μπορεί να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος όταν βρισκόμαστε αντιμέτωποι με απειλές πολέμου ως απάντηση στην άσκηση νόμιμων δικαιωμάτων σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Τέτοιες ενέργειες δεν επιλύουν διαφορές, καταλήγουν μόνο να τις επιδεινώνουν. Και ενέχουν τον κίνδυνο υπονόμευσης της σταθερότητας της ευρύτερης περιοχής μας».
Χριστοδουλίδης εναντίον Ερντογάν
Ιδιαίτερα αιχμηρός προς τον Ερντογάν επέλεξε να είναι ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, ο οποίος υπογράμμισε: «Άκουσα πολύ προσεκτικά την ομιλία του Προέδρου Ερντογάν χθες: αναφορές στο διεθνές δίκαιο, στον σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας όλων των κρατών. Στην παράνομη κατοχή, στο δράμα των προσφύγων. Εντούτοις, σε σχέση με την Κύπρο, η Τουρκία πράττει το ακριβώς αντίθετο. Μέγιστη υποκρισία. Ο Πρόεδρος Ερντογάν έκανε επίσης εκτενή αναφορά στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Αλλά οι πολιτικοί κρίνονται όχι από τα λόγια αλλά από τις πράξεις τους. κύριε Ερντογάν, εάν επιθυμείτε να επικαλείστε τον Χάρτη, πρέπει πρώτα να τον εφαρμόζετε».
Δήλωσε πλήρως προσηλωμένος στην επίτευξη μιας συνολικής λύσης και «έτοιμος για την επανέναρξη διαπραγματεύσεων από το σημείο όπου είχαν διακοπεί το 2017, αξιοποιώντας το ουσιαστικό έργο που έχει ήδη επιτελεστεί, εντός του συμφωνημένου πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών».
Ξεκαθαρίζοντας πως «η διχοτόμηση δεν θα γίνει αποδεκτή. Δεν μπορεί και δεν θα είναι αυτό το μέλλον της πατρίδας και του λαού μου. Ποτέ. Η αποφασιστικότητά μας να επανενώσουμε το νησί μας είναι ακλόνητη».
Νετανιάχου για ελληνοτουρκικά και Κυπριακό
Την ίδια στιγμή ο ισραηλινός πρωθυπουργός, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος βρίσκεται στην τελική ευθεία για τις εκλογές, επέλεξε να απαντήσει στον Ερντογάν, με αιχμές στις οποίες συμπεριέλαβε τόσο τα ελληνοτουρκικά, όσο και το Κυπριακό.
Χαρακτηρίζοντας τον Ερντογάν «τύραννο», ο Νετανιάχου σημείωσε μεταξύ άλλων ότι «κατέχει παράνομα τη βόρεια Κύπρο, η οποία είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και παραβιάζει συστηματικά το δίκαιο εις βάρος της Ελλάδας, η οποία είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Τώρα θέλει να καταλάβει τη Συρία. Λέει ότι θα γίνει ο κυβερνήτης της Ιερουσαλήμ. Όχι, κύριε, αυτό δεν πρόκειται να συμβεί».
Ελληνοτουρκικά και εκλογές
Τα ελληνοτουρκικά επιστρέφουν στην ατζέντα της πολιτικής αντιπαράθεσης στην Ελλάδα και λόγω εκλογών που πλησιάζουν. Με την κυβέρνηση να έχει αφήσει μεν αναξιοποίητο το διάστημα των «ήρεμων νερών» αλλά να θέλει να αξιοποιήσει την παρούσα ρητορική της Τουρκίας, ως «ένταση», και να ενισχύσει το αφήγημα «Μητσοτάκης ή χάος». Οι δήλωσεις του Υπουργού Δικαιοσύνης, Γιώργου Φλωρίδη στις αρχές Σεπτεμβρίου, με προσπάθεια εκμετάλλευσης της κινδυνολογίας περί θερμού επεισοδίου είναι ενδεικτικές.
Σε μία περίοδο ωστόσο που η ακροδεξιά ενισχύεται και το γεωπολιτικό τοπίο παραμένει εξαιρετικά ρευστό, με τις συγκρούσεις να τείνουν προς ενοποίηση των μετώπων, οι κίνδυνοι από την μικροπολιτική αξιοποίηση των εθνικών θεμάτων γίνονται όλο και πιο σοβαροί.
- Στην κύρια φωτογραφία: Ο Τούρκος Πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν και ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στο τέλος κοινής συνέντευξης τύπου στο Προεδρικό Μέγαρο στην Άγκυρα, Τουρκία, 11 Φεβρουαρίου 2026. REUTERS/Umit Bektas
IN.GR
